Gazeta PodatkowaOgół pracowników wykonuje pracę zgodnie z normami czasu pracy wynikającymi z Kodeksu pracy. Tylko nieliczni mają te normy określone w przepisach odrębnych. W oparciu o obowiązujące normy ustala się pracownikowi wymiar czasu pracy przypadający do przepracowania w danym okresie rozliczeniowym. Prawidłowo ustalony wymiar służy planowaniu czasu pracy pracowników, niezależnie od systemu czasu pracy, w jakim są oni zatrudnieni.

Obliczanie wymiaru czasu pracy

Sposób obliczania wymiaru czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym został określony w art. 130 K.p. Znajduje on zastosowanie przy ustalaniu wymiaru czasu pracy we wszystkich systemach czasu pracy, z wyjątkiem pracy w ruchu ciągłym. W systemie pracy w ruchu ciągłym wymiar czasu pracy ustala się w oparciu o art. 138 K.p.

Wymiar czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym oblicza się:

  • mnożąc 40 godzin przez liczbę pełnych tygodni przypadających w okresie rozliczeniowym, następnie,
  • dodając do otrzymanej liczby godzin iloczyn 8 godzin i liczby dni pozostałych do końca okresu rozliczeniowego, przypadających od poniedziałku do piątku, tzw. dni wystających,
  • obniżając wymiar czasu pracy o 8 godzin za każde święto występujące w okresie rozliczeniowym i przypadające w innym dniu niż niedziela (art. 130 K.p.).

Ponadto ustalony w podany sposób wymiar czasu pracy pracownika w okresie rozliczeniowym obniża się o liczbę godzin usprawiedliwionej nieobecności w pracy, przypadających do przepracowania w czasie tej nieobecności, zgodnie z przyjętym rozkładem czasu pracy. Obniżenie, o którym mowa w tej regulacji, dotyczy np. nieobecności w pracy z powodu choroby czy urlopu.

Jeżeli chodzi o obliczenie wymiaru czasu pracy pracownika, który objęty jest innymi normami czasu pracy, to w miejsce norm podstawowych stosuje się normy odrębne dla danej grupy pracowników. Takie skrócone normy czasu pracy obowiązują np. pracowników o umiarkowanym i znacznym stopniu niepełnosprawności i niektórych pracowników medycznych.


Wymiar czasu pracy pracownika niepełnoetatowego ustala się proporcjonalnie do wymiaru jego czasu pracy.

W systemie pracy w ruchu ciągłym wymiar czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym oblicza się:

  • mnożąc 8 godzin przez liczbę dni kalendarzowych przypadających w okresie rozliczeniowym, z wyłączeniem niedziel, świąt oraz dni wolnych od pracy wynikających z rozkładu czasu pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy,
  • dodając do otrzymanej liczby liczbę godzin odpowiadającą przedłużonemu u danego pracodawcy tygodniowemu wymiarowi czasu pracy (art. 138 § 3 K.p.).

Święta a wymiar czasu pracy

Jak stanowi art. 130 § 2 K.p., każde święto występujące w okresie rozliczeniowym i przypadające w innym dniu niż niedziela obniża wymiar czasu pracy o 8 godzin. Dni świąteczne będące w Polsce dniami ustawowo wolnymi od pracy określa ustawa o dniach wolnych od pracy (Dz. U. z 2015 r. poz. 90). Na podstawie art. 1 powołanej ustawy dniami wolnymi od pracy są:

  • 1 stycznia – Nowy Rok,
  • 6 stycznia – Święto Trzech Króli,
  • pierwszy dzień Wielkiej Nocy,
  • drugi dzień Wielkiej Nocy,
  • 1 maja – Święto Państwowe,
  • 3 maja – Święto Narodowe Trzeciego Maja,
  • pierwszy dzień Zielonych Świątek,
  • dzień Bożego Ciała,
  • 15 sierpnia – Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,
  • 1 listopada – Wszystkich Świętych,
  • 11 listopada – Narodowe Święto Niepodległości,
  • 25 grudnia – pierwszy dzień Bożego Narodzenia,
  • 26 grudnia – drugi dzień Bożego Narodzenia.

Wszystkie z wymienionych świąt, które nie przypadają w niedzielę, obniżają wymiar czasu pracy o 8 godzin. Święta w 2016 r. pokrywające się z niedzielą to: 27 marca – pierwszy dzień Wielkiej Nocy, 1 maja – Święto Państwowe, 15 maja – pierwszy dzień Zielonych Świątek, 25 grudnia – pierwszy dzień Bożego Narodzenia.

Należy zaznaczyć, że w 2016 r. żadne ze świąt nie przypada w sobotę. Zatem pracodawcy, którzy stosują podstawową organizację czasu pracy i dniami wolnymi z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy są u nich soboty, nie muszą wyznaczać w przyszłym roku innych dodatkowych dni wolnych od pracy dla pracowników.

Tabele obok przedstawiają wymiary czasu pracy obowiązujące w 2016 r. w poszczególnych okresach rozliczeniowych, z wyłączeniem pracy w ruchu ciągłym.

Jednomiesięczne okresy rozliczeniowe
miesiąc obliczenie wymiaru czasu pracy godziny dni
I (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) – (8 godz. × 2 święta) 152 19
II (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) 168 21
III (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 3 dni) – (8 godz. × 1 święto) 176 22
IV (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) 168 21
V (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 2 dni) – (8 godz. × 2 święta) 160 20
VI (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 2 dni) 176 22
VII (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) 168 21
VIII (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 3 dni) – (8 godz. × 1 święto) 176 22
IX (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 2 dni) 176 22
X (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) 168 21
XI (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 2 dni) – (8 godz. × 2 święta) 160 20
XII (40 godz. × 4 tyg.) + (8 godz. × 2 dni) – (8 godz. × 1 święto) 168 21
razem 2.016 252

 

Trzymiesięczne okresy rozliczeniowe
okres obliczenie wymiaru czasu pracy godziny dni
I-III (40 godz. × 13 tyg.) – (8 godz. × 3 święta) 496 62
IV-VI (40 godz. × 13 tyg.) – (8 godz. × 2 święta) 504 63
VII-IX (40 godz. × 13 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) – (8 godz. × 1 święto) 520 65
X-XII (40 godz. × 13 tyg.) – (8 godz. × 3 święta) 496 62
razem 2.016 252

 

Czteromiesięczne okresy rozliczeniowe
okres obliczenie wymiaru czasu pracy godziny dni
I-IV (40 godz. × 17 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) – (8 godz. × 3 święta) 664 83
V-VIII (40 godz. × 17 tyg.) + (8 godz. × 3 dni) – (8 godz. × 3 święta) 680 85
IX-XII (40 godz. × 17 tyg.) + (8 godz. × 2 dni) – (8 godz. × 3 święta) 672 84
razem 2.016 252

 

Sześciomiesięczne okresy rozliczeniowe
okres obliczenie wymiaru czasu pracy godziny dni
I-VI (40 godz. × 26 tyg.) – (8 godz. × 5 świąt) 1.000 125
VII-XII (40 godz. × 26 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) – (8 godz. × 4 święta) 1.016 127
razem 2.016 252

 

Dwunastomiesięczny okres rozliczeniowy
okres obliczenie wymiaru czasu pracy godziny dni
I-XII (40 godz. × 52 tyg.) + (8 godz. × 1 dzień) – (8 godz. × 9 świąt) 2.016 252
razem 2.016 252

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.06.1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.)

autor: Ewa Madejek
Gazeta Podatkowa nr 87 (1232) z dnia 2015-10-29

GOFIN poleca praktyczny serwis internetowy www.VademecumKadrowego.pl

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>