www.gazetapodatkowa.pl - podatki, rachunkowość, prawo pracy, składki, zasiłki, emerytury, księgowośćNa pracodawcach tworzących zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (dalej Fundusz) spoczywają obowiązki związane z jego prowadzeniem. Należą do nich m.in. naliczanie odpisów na Fundusz i coroczne korygowanie ich wysokości. Ustalenia odpisów dokonuje się w oparciu o przeciętną liczbę zatrudnionych w zakładzie, skorygowaną pod koniec roku do faktycznej przeciętnej liczby zatrudnionych.

Zasady naliczania odpisów na Fundusz

Fundusz tworzy się z corocznego odpisu podstawowego, naliczanego w stosunku do przeciętnej planowanej w danym roku kalendarzowym liczby zatrudnionych u pracodawcy. Obejmuje ona pracowników zatrudnionych w pełnym i niepełnym wymiarze czasu pracy (po przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy). Przy czym liczbę zatrudnionych należy skorygować w końcu roku do faktycznej przeciętnej liczby zatrudnionych. Korekta liczby zatrudnionych może pociągnąć za sobą korektę przekazanych odpisów na Fundusz.

Procentowe wskaźniki wysokości odpisów na Fundusz ze względu na warunki, w jakich jest zatrudniony pracownik, oraz fakultatywnych zwiększeń określa art. 5 ust. 2-5a ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych. Naliczone zgodnie z tymi przepisami odpisy są przekazywane w dwóch częściach na rachunek bankowy ZFŚS. Pierwszą ratę, w wysokości co najmniej 75% równowartości odpisów podstawowych, należy przekazać do 31 maja danego roku kalendarzowego. Natomiast drugą, stanowiącą różnicę między pełnym odpisem (wraz ze zwiększeniami) a kwotą przekazaną do końca maja, wpłaca się w terminie do 30 września tego roku (art. 6 ust. 2 ustawy o ZFŚS).

Przeciętna liczba pracowników

Zasady ustalania przeciętnej liczby zatrudnionych określa rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie sposobu ustalania przeciętnej liczby zatrudnionych w celu naliczania odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (Dz. U. z 2009 r. nr 43, poz. 349). W myśl § 3 tego aktu prawnego przy obliczaniu przeciętnej liczby zatrudnionych w danym roku kalendarzowym (obrachunkowym) należy dodać przeciętne liczby zatrudnionych w poszczególnych miesiącach i otrzymaną sumę podzielić przez 12. Podany sposób obliczania przeciętnej liczby zatrudnionych stosuje się również w przypadku, gdy pracodawca działał w okresie krótszym niż jeden rok kalendarzowy albo naliczał odpis na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych na niepełny rok kalendarzowy.

Przepisy ustawy o ZFŚS mają też zastosowanie przy naliczaniu odpisu na Fundusz w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych i innych spółdzielniach zajmujących się produkcją rolną. Podstawę jego ustalenia stanowi liczba członków spółdzielni według stanu na dzień naliczenia ZFŚS, skorygowana zgodnie ze stanem w dniu 31 grudnia danego roku do faktycznej liczby członków zarejestrowanych w spółdzielni.

Metody ustalania przeciętnego zatrudnienia

Rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania przeciętnej liczby zatrudnionych nie określa metody, na podstawie której można byłoby ustalić przeciętną liczbę zatrudnionych w poszczególnych miesiącach danego roku kalendarzowego. Pracodawcy stosują jedną z poniższych metod statystycznych, w zależności od zmian w stanie zatrudnienia w zakładzie. Są to metody:

  • uproszczona, która polega na zsumowaniu dziennych stanów zatrudnienia w pierwszym i ostatnim dniu miesiąca i podzieleniu otrzymanego wyniku przez 2 (stosowana w razie niewielkich zmian w stanie zatrudnienia),
  • średniej arytmetycznej ze stanów dziennych, która polega na zsumowaniu stanów zatrudnienia ze wszystkich dni miesiąca i podzielenia uzyskanej sumy przez liczbę tych dni (stosowana w razie dużych wahań zatrudnienia),
  • średniej chronologicznej, która polega na zsumowaniu połowy stanu zatrudnienia w pierwszym i ostatnim dniu miesiąca i pełnego stanu zatrudnienia w 15. dniu miesiąca i podzieleniu otrzymanego wyniku przez 2 (stosowana w razie małych zmian w zatrudnieniu).

Wymienione metody statystyczne stosowane do obliczenia przeciętnej liczby zatrudnionych są dokładnie omówione w objaśnieniach do sprawozdawczości z zatrudnienia i wynagrodzeń (np. sprawozdanie Z-03). Sprawozdania te są dostępne na stronie internetowej GUS (www.stat.gov.pl).

Przykład

Stan zatrudnienia w firmie uległ dużej zmianie w maju 2014 r., kiedy na podstawie tzw. ustawy o zwolnieniach grupowych pracodawca zmniejszył liczebność załogi. Przeciętna liczba zatrudnionych w tym miesiącu w zakładzie różni się w zależności od zastosowanej metody. Poniżej stan zatrudnienia w maju br. ustalony według trzech metod.

Metoda uproszczona: 71 osób, tj. (84 + 58) : 2

dzień

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

zatrudnienie 84
17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
58

Metoda średniej arytmetycznej:

72,26 osób, tj. [(10 dni × 84) + (14 dni × 71) + (7 dni × 58) : 31]

dzień

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

zatrudnienie 84 84 84 84 84 84 84 84 84 84 71 71 71 71 71 71
17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
71 71 71 71 71 71 71 71 58 58 58 58 58 58 58

Metoda średniej chronologicznej:

71 osób, tj. [(1/2 × 84) + 71 + (1/2 × 58) : 2]

dzień

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

zatrudnienie 84 71
17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
58

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 4.03.1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 592 ze zm.)

autor: Ewa Madejek
Gazeta Podatkowa nr 97 (1138) z dnia 2014-12-04

Rozliczanie umów cywilnych. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>